مهم‌ترین آسیب‌های اعتقادی اثرگذار بر پیشبرد گفتمان توحید در عصر امام رضا(ع)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار رشتة علوم و معارف حدیث دانشگاه قرآن وحدیث

2 کارشناس‌ارشد علوم حدیث گرایش کلام و عقاید (نویسندۀ مسئول)

چکیده

فرایند درک و تفسیر احادیث معصومین با زمینه‌های فکری، اجتماعی، تاریخی و فرهنگی که معصوم را احاطه کرده و سخن ایشان در آن جغرافیای خاص ایراد شده است، در ارتباط تنگاتنگ بوده و‌ آشنایی با زمان، مکان، افراد و سایر اوضاع و شرایط، تأثیر بسزایی در کشف مراد و مقصود ایشان دارد. این مقاله به‌منظور فهم بهتر معارف رضوی در عرصۀ باور توحید بر آن است تا با معرفی مهم‌ترین آسیب‌های اعتقادی در این زمینه، به‌عنوان یکی از مؤلفه‌ها و قرائن صدور روایت‌های رضوی که در لایه‌های فرهنگی جامعه نفوذ کرده و فضایی چالشی در آن زمان ایجاد کرده بود، تأثیر غیر‌قابل انکار این چالش‌ها را در میراث احادیث رضوی گوشزد کرده و از این رهگذر زمینۀ درک بهتر معارف توحیدی امام علی‌بن‌ موسی‌الرضا(ع) فراهم شود. بدین منظور با استفاده از روش توصیفی ـ کتابخانه‌ای به استخراج آسیب‌های اعتقادی از متن روایت‌ها پرداخته شد. یافته‌های این بررسی نشان می‌دهد که انکار وجود صانع و ایجاد تردید در وجود او، تشبیه، تجسیم و ... ازجمله مهم‌ترین آسیب‌هایی هستند که فضای چالشی را در حوزۀ اعتقاد اسلامی و به‌خصوص معارف توحیدی به‌وجود آورده بود.

کلیدواژه‌ها