تحلیل محتوای فصلنامه فرهنگ رضوی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار علم اطلاعات و دانش شناسی؛ دانشگاه علامه طباطبایی

2 دانشیار دانشکده علوم انسانی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد یادگار امام خمینی (ره) شهرری، و عضو تحریریه فصلنامه

چکیده

این پژوهش با هدف شناسایی وضعیت مقالات منتشر شده در فصلنامۀ فرهنگ رضوی صورت گرفته است. رویکرد پژوهش، کمّی و روش پژوهش تحلیل محتواست. اطلاعات مورد نیاز از سامانۀ نشریه دریافت شد. اطلاعات کتاب‌شناختی مقاله به همراه وابستگی سازمانی و رتبۀ علمی و رشتۀ تحصیلی پژوهشگران و نیز چکیده و کلیدواژه‌های مقالات در فایل اکسل به طور کامل وارد شد. سپس این داده‌ها پس از سه مرحله تمیزسازی، وارد نرم‌افزارهای تولید گراف شد و در نتیجه گراف‌ها و نقشه‌های علمی و نیز نمودارها از نرم‌افزار دریافت و توصیف و تحلیل شد. نتایج پژوهش نشان داد که 291 نویسنده با نشریه همکاری داشته‌اند. از این بین تنها 1درصد از نویسندگان دارای 5 مقاله منتشر شده در 32 شماره نشریه هستند. همچنین پنج دانشگاه امام صادق (ع)، دانشگاه فردوسی مشهد، دانشگاه علامه طباطبایی، دانشگاه علوم اسلامی رضوی و دانشگاه الزهرا(س) بیش از 60 درصد وابستگی سازمانی‌ پژوهشگران را تشکیل می‌دهد. بین دانشگاهیان، اعضای هیئت علمی با رتبۀ استادیار بیشترین همکاری را با نشریه دارند. یافته‌ها حاکی از همکاری کمتر از 25 درصد خانم‌ها در انتشار مقالات دارد و پژوهشگرانی از رشتۀ علوم قرآن و حدیث به تنهایی با 103 عنوان مقاله، رتبۀ نخست را کسب کرده‌اند.

کلیدواژه‌ها


ـ اسدی، سعید؛ آقاملایی، فائزه و ملکوتی‌خواه، فهیمه. (1394). «بررسی هم‌نویسندگی پژوهشگران دانشگاه‌های تهران و حوزه علمیه قم طی سال‌های 1383-1392». فرهنگ در دانشگاه اسلامی. 5(4).صص: 493-514.
ـ اصنافی، امیررضا. (1393). «میزان مقالات تولیدشده با عنوان «شیعه» در پایگاه «وب آو ساینس» طی سال‌های 2014-1974». رهآورد نور.ش7.صص: 58-61.
ـ افضلی‌پور، حدیثه؛ جمالی مهموئی، حمیدرضا. (1393). «میزان تخصص‌گرایی مجله‌های علمی-پژوهشی علم اطلاعات و دانش‌شناسی فارسی بین سال‌های 1387 تا 1391». تحقیقات اطلاعرسانی و کتابخانههای عمومی. 20(3). صص:397-421.
ـ اکبری، علی الله؛ عابدی، احمد. (1395). «تحلیل استنادی و ترسیم شبکه هم‌تألیفی مجله مطالعات تاریخی جهان اسلام». مطالعات تاریخی جهان اسلام. 4(7).صص: 7-30.
ـ تیرگر، آرام؛ آقالری، زهرا؛ فرج‌زاده آلان، داود. (1396). «بررسی میزان بهره‌گیری از قرآن و نهج‌البلاغه در مقالات علمی-پژوهشی فارسی در دانشگاه‌های علوم پزشکی». دین و سلامت. 5(2).صص: 68-76.
ـ تیرگر، آرام؛ حبیب‌زاده، یاسمن؛ آقالری، زهرا. (1395). «پایش تولیدات علمی علوم پزشکی از منظر بهره‌گیری از قرآن کریم». طب و تزکیه. 25(3). صص: 129-136.
ـ حاضری، افسانه؛ مکیزاده، فاطمه؛ بیک خورمیری، فرزانه. (1395). «تحلیل همواژگانی مقالات مستخرج از پایاننامههای کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی». پژوهشنامه علمسنجی. 2 (2). صص: 49-62.
ـ خاصه، علی‌اکبر؛ صادقی، سعید؛ عزتی، ابراهیم؛ غفاری، سعید (1395). «بررسی جایگاه مطالعات قرآنی در تولید علم جهانی با استفاده از فنون علم‌سنجی». مطالعات قرآنی. 7(28). صص: 47-69.
ـ خاکپور، حسین؛ محمودی، مرضیه؛ سعیدی گراغانی، منصوره. (1393). «نقش و آثار مدیریت فرهنگی امام رضا g بر جامعه شیعه». فرهنگ رضوی. 2(8). صص: 31-56.
ـ خداپناه، تهمینه. (1396).«نگاشت شبکه‌های هم‌تألیفی بروندادهای علمی حوزه قرآنی در پایگاه‌های اطلاعاتی وب‌آوساینس  و اسکوپوس». پایاننامه کارشناسی ارشد کتابداری و اطلاعرسانی پزشکی. دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی تبریز. تبریز.
ـ راچمنی، اکرم؛ نوکاریزی، محسن؛ شریف، عاطفه. (1397). «وضعیت کمی تولید پایان‌نامه‌ها و رساله‌های حوزه علوم انسانی با رویکرد اسلامی در دانشگاه فردوسی مشهد طی سال‌های 1363-1393». پژوهشنامه علمسنجی. 4(2). صص: 161-183.
ـ زنگیشه، الهه؛ سهیلی، فرامرز؛ احمدی، حمید. (1393). «تحلیل استنادی و هم‌نویسندگی پژوهشگران حوزه اسلام و علوم قرآنی در وبگاه علوم میان سال‌های 1993 تا 2012 و ترسیم ساختار علمی این حوزه». پژوهشنامه علمسنجی. 1(1). صص: 63-80.
ـ شرفی، علی؛ شقاقی، علی؛ پاشنگ، محمدرضا. (1398). «تحلیل علم‌سنجی تولیدات علمی در حوزه تمدن اسلامی». علوم و فنون مدیریت اطلاعات. 5(3)‏.صص: 33-65.
ـ علینژاد چمازکتی، فاطمه؛ میرحقجو لنگرودی، سعیده. (1397). «مصورسازی شبکه همکاری علمی پژوهشگران فصلنامه مدیریت سلامت با رویکرد علمسنجی: 1392 تا 1396».  مدیریت سلامت. 21 (74). صص: 35-50.
ـ قاضی‌زاده، حمید؛ سهیلی، فرامرز ؛ خاصه، علی‌اکبر. (1397). «ترسیم ساختار دانش در پژوهش‌های علوم قرآن و حدیث ایران با استفاده از تحلیل هم‌واژگانی». پژوهشنامه علمسنجی. 4(2). صص: 101-122.
ـ قصابیان، اعظم. (1396). «تحلیل مقالات مرتبط با علوم اسلامی در نشریات فارسی ایران با رویکرد مطالعات میان‌رشتگی». پایاننامه کارشناسی ارشد علمسنجی. دانشگاه یزد. یزد.
ـ کریمی، رضا. (1389). «بررسی تحلیلی انتشارات علمی تولیدشده در حوزه اسلام پایگاه Web of science (ISI)». سفینه. 7(28). صص:128-150.
ـ محمدی، مهدی؛ حسن‌خانی، معصومه؛ امید، معصومه. (1396). «تحلیل محتوای مقاله‌های دوفصلنامه «تربیت اسلامی» در سال‌های 1384-1394». تربیت اسلامی. 12(24). صص: 151-167.
ـ معرفت، رحمان؛ صابری، مریم؛ عضدی، مرضیه. (1393). «بررسی ضریب همکاری و میزان مشارکت نویسندگان مقالات مجله مطالعات فقه و حقوق اسلامی در پنج سال اخیر (بازه زمانی 1388 تا 1393)». مطالعات فقه و حقوق اسلامی. 6(11).صص: 257-270.
- موسوی‌چلک، افشین؛ سهیلی، فرامرز؛ خاصه، علی‌اکبر. (1396). «رابطه بین نفوذ اجتماعی و بهره‌‌وری و کارآیی در شبکه اجتماعی هم‌نویسندگی پژوهشگران علوم قرآن  و حدیث ایران». کتابداری و اطلاعرسانی. 20(3). صص: 50-74.
ـ میرحق‌جو لنگرودی، سعیده. (1392). «تحلیل علم‌سنجی مجله «مطالعات قرآنی». مطالعات قرآنی. 4(16). صص: 141-155.
ـ نقشه جامع علمی کشور. (1390). تهران: شورای عالی انقلاب فرهنگی.
ـ نوبخت، یونس. (1398). «مطالعه علم‌سنجی تولیدات علمی پژوهشنامه مالیات». مطالعات دانششناسی. 5(18). صص: 33-54.
ـ وصفی، محمدرضا؛ محمدیان، سجاد؛ بامیر، موسی. (1393). «تحلیل ساختار فکری و متن‌کاوی برونداد‌های علمی حوزه علوم سیاسی، با موضوع اسلام». پژوهشهای سیاسی جهان اسلام. 4(1). صص: 123-140.
- Altalib, H. H., Elzamzamy, K., Fattah, M., Ali, S. S., & Awaad, R. (2019). Mapping global Muslim mental health research: analysis of trends in the English literature from 2000 to 2015. Global Mental Health, 6.‏
- Husain, S., Zafar, M., & Ullah, R. (2020). Ramadan and public health: a bibliometric analysis of top cited articles from 2004 to 2019. Journal of infection and public health, 13(2), 275-280.‏
- Noori, R., & Zare Farashbandi, F. (2012). Evaluating the Performance of Muslim Researchers in Publishing Holy Quran Related Articles in Medical Sciences in Scopus Databases. Quran and Medicine, 1(4), 108-112.‏
- Sadeghian, N. (2018). Qur'anic Studies based on Web of Science. International Journal of Information Science and Management (IJISM), 16(2), 79-89.
- Şenel, E. (2018). Health and Religions: a bibliometric analysis of health literature related to Abrahamic Religions between 1975 and 2017. Journal of religion and health, 57(5), 1996-2012.‏
- Şenel, E., & Demir, E. (2018). Bibliometric and scientometric analysis of the articles published in the journal of religion and health between 1975 and 2016. Journal of religion and health, 57(4), 1473-1482.‏