بنیاد بین المللی فرهنگی هنری امام رضا (علیه السلام) فرهنگ رضوی 2345-2560 5 19 2017 11 22 Strategies for Religious Training in Cyberspace with an Emphasis on the Quranic Teachings and Imam Reza’s Traditions راهکارهای تربیت دینی در فضای مجازی با تأکید بر آموزه های قرآن و سیره رضوی 177 211 57847 FA مجتبی نوروزی استادیار دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم (دانشکده تربیت مدرس قرآن کریم مشهد مقدس) ابوالفضل کاظمی کارشناسی ارشد علوم قرآن و حدیث دانشگاه قم سیده فاطمه شاهمردادی کارشناسی ارشد علوم قرآن دانشکده تربیت مدرس قرآن کریم مشهد Journal Article 2018 02 19 Environment, as an influential aspect of training, has always directly had an influence on the process of training and education. The constructive and destructive roles of the educational environment and methods to improve and enhance its effectiveness should always be considered by the educators and parents so as to achieve positive results in training. This issue has been at the center of attention in Islamic culture. Nowadays, with the rapid development of virtual networks, such as the Internet, mobile phones, and social networks, a new educational environment, known as cyberspace, has appeared which has significantly affected different individuals, especially children and adolescents. It will affect the training of the audience both directly and indirectly, as well. By analyzing the educational challenges in the cyberspace, the current study firstly recounts the challenging features of the cyberspace and secondly presents effective strategies in addressing the educational challenges in the cyberspace by focusing on Quranic verses and investigating the content of Imam Reza’s (P.B.U.H.) tradition. Some of the challenging features of the education in the cyberspace are as follows: Its western origin, its endlessness and uncontrollability, conflicts of cultures in the cyberspace, privacy of users being invaded, anonymity of identities, crimes against chastity and public grace and ethics, enemy’s investment in virtual networks and soft war, and the negative effects on the users’ morals. On the other hand, there are some strategies which Quranic verses and Imam Reza (P.B.U.H.) recommend to us. They are as follows: Acculturalization of optimal and accurate use of the cyberspace, training the educators and parents on the potential dangers of cyberspace, producing and developing the cultural products in cyberspace according to the Islamic religion, supervision over and accompaniment with children in their use of cyberspace, the replacement of foreign culture with the insider culture, reinforcing the beliefs, giving insight and awareness to the users. محیط همواره یکی از مهم­ترین ابعاد موثر در تربیت به طور مستقیم در فرایند تربیت دخالت داشته است. نقش سازنده و یا مخرّب محیط تربیتی و راهکارهای بهبود و ارتقای سطح اثرگذاری آن در تربیت باید مورد توجه مربیان و والدین باشد تا بتوان ضمن آن به نتایج تربیتی مثبت دست یافت. این مسئله در فرهنگ دینی اسلام نیز به طور قابل توجهی مورد عنایت قرار دارد. امروزه با توجه به گسترش­ سریع محیط­های مجازی از قبیل اینترنت، گوشی­های همراه، شبکه­های اجتماعی و... محیط تربیتی جدیدی به نام فضای مجازی به وجود آمده که به طور قابل ملاحظه­ای افراد مختلف به ویژه کودکان و نوجوانان را با خود مرتبط کرده و تاثیرات مستقیم و غیرمستقیم بسیاری در تربیت مخاطبان خواهد گذاشت. این نوشتار با رویکرد بررسی چالش­های تربیت در فضای مجازی، ابتدا برخی از ویژگی­های چالش برانگیز فضای مجازی را برشمرده و سپس با عنایت به آیات قرآن کریم و بررسی محتوای سیره رضوی به ارائه­ برخی راهکارهای موثر در برخورد با چالش تربیت در فضای مجازی پرداخته است. از جمله ویژگی­های چالش برانگیز تربیت در فضای مجازی می­توان به خاستگاه غربی داشتن آن، نامحدود بودن و غیرقابل کنترل بودن، تضاد فرهنگ­ها در فضای مجازی، در خطر بودن حریم خصوصی کاربران، تشخیص ناپذیری هویت، جرایم علیه عفت و اخلاق عمومی، سرمایه گذاری دشمن در جبهه فضای مجازی و جنگ نرم، آثار سوء فضای مجازی بر اخلاق کاربران و... اشاره کرد. همچنین فرهنگ­سازی استفاده بهینه و درست از امکانات فضای مجازی، آشناکردن متولیان تربیت با خطرات فضای مجازی، تولید و توسعه­ تولیدات فرهنگی متناسب با دین در فضای مجازی، نظارت و همراهی با فرزندان در استفاده از فضای مجازی، جایگزینی فرهنگی، تقویت عقاید، بصیرت بخشی و آگاهی دادن به کاربران و.. از جمله راهکارهایی است که بررسی آیات قرآن کریم و سیره رضوی ما را بدان رهنمون می­کند.   http://www.farhangerazavi.ir/article_57847_22de1ba28b85c7acf35f6ad0b4fb42b5.pdf