بنیاد بین المللی فرهنگی هنری امام رضا (علیه السلام) فرهنگ رضوی 2345-2560 مقالات آماده انتشار 2026 09 30 A reflection on the types of non-normative meaning of Razavi's stories taken from the book "My Star" تأملی بر گونه‏ های هنجار‏گریزی معنایی داستان‏های رضوی بر‏گرفته از کتاب «ستاره من» 254116 10.22034/farzv.2024.435544.1968 FA فرشته صفاری دانشجوی دکتری 0000-0002-8298-401X سعید صفاری کارشناس حسابداری Journal Article 2024 01 13 Norm-avoidance or defamiliarization was a term coined by Russian formalists, which was used in order to distance language from vulgarity and common linguistic habits. Semantic norm avoidance with different types of metaphors, similes, permissiveness, sensuality, contradiction, etc. leads its audience from the superficial layers of language to the depths of imagination. In children's and adolescent literature, this process is done by taking into account the age of the audience and their mental and psychological limitations so that the visual and semantic appeal of the linguistic elements does not make understanding the meaning difficult and complicated. It is more important to pay attention to the psychological features of the child and adolescent audience in the works that introduce religious figures. One of these successful works in recent years is the book Setare Man, which explains the most important moral principles of the 8th Imam (AS). The purpose of this descriptive-analytical research is to artistically present the high moral-educational concepts of the 8th Imam (AS) in the form of short stories, which, with the seasoning of fantasy elements, will make the teenage audience stop reading. In this research, by examining the stories, in addition to the moral twists, we have also paid attention to the aesthetic effects of the work and extracted them.The results of the present research indicate that the creator of the work has used the metaphor of the anthropomorphism (anthropomorphism) and sensory similes in the creation of literary images هنجار‏گریزی یا آشنایی زدایی اصطلاحی برآمده از سوی فرمالیست‏های روسی بود که به منظور دور ساختن زبان یک اثر از ابتذال و عادات متداول زبانی به کار گرفته‏شد. هنجارگریزی معنایی با گونه‏های مختلف استعاره، تشبیه، مجاز، حس‏آمیزی، تناقض و ... مخاطبین خود را از لایه‏های سطحی زبانی به ژرفای خیال سوق می‏دهد. در ادبیات کودک و نوجوان این فرآیند با در نظر گرفتن سن مخاطبین و محدودیت‏های ذهنی و روانی او انجام می‏گیرد تا جذابیت‏های بصری و معنایی عناصر زبانی فهم معنا را با دشواری و پیچیدگی روبرو نسازد. توجه به ویژگی‏های روانی مخاطب کودک و نوجوان در آثاری که به معرفی شخصیت‏های دینی می‏پردازند از اهمیت بیشتری برخوردار است. یکی از این آثار موفق در سال‏های اخیر کتاب ستاره من است که به تبیین مهم‏ترین سجایای اخلاقی امام هشتم (ع) پرداخته‏است. هدف از این پژوهش توصیفی- تحلیلی ارائة هنرمندانة مفاهیم والای اخلاقی-تربیتی امام هشتم (ع) در قالب داستان‏های مختصر است که با چاشنی عناصر خیال توقف‏های خوانشی مخاطب نوجوان را در پی دارد. ما در این پژوهش با بررسی داستان‏ها علاوه بر تلنگر‏های اخلاقی به جلوه‏های زیبایی‏شناسی اثر نیز دقت کرده و آن‏ها را استخراج نموده‏ایم. نتایج پژوهش حاضر حاکی از آن است که خالق اثر از بین شگرد‏های مختلف هنجار‏گریزی معنایی از استعارة مکنیه (انسان‏انگاری) و تشبیهات حسی در خلق تصویر‏آفرینی‏های ادبی بیشتر بهره برده‏است؛ چرا که شاکلة ذهنی مخاطب نوجوان با تشبیهات حسی و استعاره‏های مکنیه ارتباط بیشتری برقرار می‏کند، با این دلیل که منطق او با اطلاعات محسوس و تجارب مشهود نزدیکی بیشتری دارد.