فرهنگ رضوی

چکیده در روایتی از امام رضا(ع) به شرح و تبیین بخشی از آیه 12 سورة طلاق: «...ومن الارض مثلهن...» با تعبیر آسمان‌ها و زمین‌های گنبدی شکل و تو در تو پرداخته شده است. با عنایت به این که دربارة این آیه، تاکنون تفاسیر گوناگونی از جمله همانندی عددی، همانندی در کیفیت و آفرینش و ... ارائه شده، واکاوی روایات تفسیری ذیل آیه مورد بحث، نقش محوری روایت امام رضا(ع) در تبیین خلقت آسمان‌ها و زمین و همانندی زمین به آسمان‌ها را برجسته می‌کند. این روایت در منابع مختلف مورد استناد قرار گرفته و منشأ ارائة تفاسیر گوناگون از هفت زمین شده است. در این روایت به همانندی عددی زمین و آسمان‌ها اشاره شده که به دلایلی چون تعارض با کاربردهای قرآنی «ارض» بسیار مورد مناقشه قرار گرفته و برخی رأی به جعلی و نامعتبر بودن آن داده‌اند. از این رو در پژوهش حاضر، سند و متن روایت مذکور از رهگذر تأمل در قرآن، روایات، زبان عربی و برخی واقعیت‌های علمی به روش بررسی سندی و نقد  محتوایی روایات مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته است. بر این اساس، حاصل این نوشتار از اعتبار سندی این روایت و علم و بینش عمیق امام رضا(ع) در تبیین آیات آفرینش حکایت می‌کند.

چکیده ارتباطات انسانی یکی از دانش­های نوینی است که اهمیت آن به‌دلیل پیشرفت­های علمی و تغییرهای رخ‌داده در سبک زندگی بشری، روز به روز بیشتر می­شود. توجه به اصول و مبانی این دانش نوین برای بهبود زندگی اجتماعی انسان و داشتن ارتباط صحیح با دیگران ضروری است. هدف، پیگیری و پیوند دادن مبانی این دانش نوین با فرهنگ و سیرة اخلاقی امام رضا^(ع) است تا بتوان به فهمی عمیق از سیرة عملی ایشان در همة سطوح ارتباطات انسانی دست یافت. آنچه که از مجموع روایت‌های ائمه^(ع) و گزارش­های تاریخی به‌دست می‌آید، ارتباطات گسترده و مؤثر امام رضا^(ع) با فرهنگ­ها و طبقات مختلف اجتماع است.
در این نوشتار با روش توصیفی‌ـ تحلیلی تلاش می‌شود در مرحلة اول، الگویی برای عمل مسلمانان به این آموزه‌های دینی ارائه داد و در مرحلة بعد، سیاستگذاری­های فرهنگی و ارتباطی را در جامعة اسلامی پایه­ریزی کرد.