واکاوی و تدوین مدل مطلوب تربیت محقق در مراکز علوم اسلامی با تاکید بر ترویج فرهنگ رضوی
دوره 13، شماره 49، بهار 1404، صفحه 35-69
https://doi.org/10.22034/farzv.2024.454093.1994
سیدرضا مرویان حسینی، حسین مهدیان، محمود جاجرمی
چکیده مراکز علوم اسلامی نقش مهمی در تولید، توسعه و ترویج علوم، فرهنگ و معارف رضوی بر عهده دارند و در راستای اهداف و ماموریتهای خود برای تامین، تربیت و توانمندسازی محققان رضویپژوه کارآمد از مدلهای مختلفی استفاده میکنند. بررسیها نشان میدهد مدلهای مورد استفاده جامعیت، روزآمدی و اثربخشی چندانی ندارد. هدف اصلی این پژوهش، بررسی و ارزیابی مدلهای موجود و تدوین مدل مطلوب تربیت محقق علوم اسلامی و معارف رضوی و سوال پژوهش چگونگی ابعاد و اجزای مدل مطلوب تربیت محقق علوم اسلامی و معارف رضوی است. این پژوهش از نوع پژوهشهای کاربردی است که به روش کیفی انجام شده و در گروه تحقیقات پدیدارشناختی قرار میگیرد. ابزار گردآوری دادهها، مصاحبههای نیمهساختار یافته و برای تحلیل دادهها از روش تحلیل مضمون و مدل «اترید-استرلینگ» استفاده شد که نتیجۀ آن شناسایی، 4 مضمون فراگیر، 24 مضمون سازماندهنده و 228 مضمون پایه با فراوانی 299 مضمون است. برای سنجش اعتبار متغیرهای تحقیق از اعتبار اجماعی و استحکام ساختاری استفاده شد. نتایج تحقیق نشان داد مدل مطلوب تربیت محقق، باید دارای 4 بعد «مبانی و رویکردها» با شاخصهای؛ سازنده گرایی، هدفگرایی، تعاملگرایی و...، بعد «محتوا» با شاخصهای؛ ارزشگرایی، نوگرایی، مهارتمحوری و ...، بعد «مدیریت» با شاخصهای؛ نیازمحوری، نقشه مفهومی، مدیریت دانش و... بعد «منابع انسانی» با شاخصهای؛ برانگیزانندگی، ارتقا دهندگی و... باشد و به میزانی که این ابعاد و شاخصها در فرایند تربیت محقق مورد استفاده قرار گیرند، اثربخشی پژوهشی افزایش پیدا خواهند کرد.

