بازخوانی سبک زندگی امام رضا (علیه السلام) با رویکرد روان‌شناختی اریکسون

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیا گروه روان‌شناسی پژوهشگاه حوزه و داشگاه

2 دانشجوی دکترای دین پژوهی دانشگاه ادیان و مذاهب

چکیده

سبک زندگی امام رضا‌(علیه السلام)که از موضوعات پربسامد‌ پژوهش‎های کنونی است، بیشتر با جنبه‌های خانوادگی، اجتماعی، کلامی و تربیت دینی عجین بوده و از رویکردهای روان‌شناختی و روش‌های متناسب آن ‌بهره‌ای نداشته است تا بتواند تندیس جامع‌تری از شخصیت متعالی ایشان ترسیم کند؛ آنها با انگیزه‌های فرزانگی، جایگاه عاطفی ـ معنوی و امتیازهای ایشان در میان ائمه‌(علیهم السلام)، احیاء و تبیین فرهنگ رضوی و رأفت حسی نشر یافته‌اند. پژوهش حاضر می‌کوشد تا از پژوهش‌های سبک زندگی رضوی تحلیلی روان‌شناختی بر اساس دیدگاه «گستره عمر» اریکسون ارائه دهد. نخستین هدف نگارش نهادینه‎کردن جوهرۀ سبک زندگی رضوی در ظهورات فردی و اجتماعی، دوم؛ نمایش، طبقه‌بندی و ارتقای دینی عمومی در سطوح فرهنگ عملی و نظری و سوم، تحلیل روان‌شناختی نتایج پژوهش است.
روش گردآوری اطلاعات، کتابخانه‌ای  ـ اسنادی و با رویکرد کیفی و روش تحلیل روانی ـ تاریخی اریکسون پژوهش صورت گرفته، بعد از استخراج مؤلفه‌های اجتماعی ـ فرهنگی و فردی تحلیل شخصیت اریکسون، ویژگی‌های سبک زندگی امام رضا‌(علیه السلام) از اسناد برساخته‌ و مطابق مؤلفه‌های یادشده دسته‌بندی شدند. حاصل پژوهش این است که مصادیق هویت ایشان بازتاب باورها، ارزش‌ها و دانش‌های کاربردی و نمادهای رفتار عملی بوده و اساس هویت‌های دینی، معنوی، اخلاقی ـ اجتماعی و ذهنی است و قابلیت الگوپذیری همگانی دارد.

کلیدواژه‌ها